دريانيوز : تا به حال پاي درد دل كساني نشسته‌ايد كه مرتب از انواع و اقسام مشكلات جسمي و روحي مي‌نالند؟
مي‌گويند پير شده‌اند و ديگر نمي‌توانند مثل گذشته فكرشان را متمركز كنند؛ يا هميشه دست و پايشان درد مي‌كند و اين درد عضلاني غير قابل توجيه كلافه‌شان كرده است؛ شب‌ها خوب نمي‌خوابند و در طول روز هميشه خسته‌اند و ....
شايد فكر كنيد اين آدم‌ها در حال تمارضند يا به اصطلاح خودمان دارند فيلم بازي مي‌كنند، ولي واقعيت اين است كه اين افراد  مي‌توانند بر خلاف تصور اوليه، مبتلا به يك بيماري عجيب به‌نام «سندرم خستگي مزمن» باشند. بيماري‌اي كه احتمالاً نام آن‌ را كمتر شنيده‌ايد و ممكن است فكر كنيد كه از بيماري‌هاي نادر است.
ولي بررسي‌هاي تازه نشان داده‌اند، اين بيماري علي رغم  اسم عجيبش شيوع زيادي دارد. بر اساس آخرين تحقيقات دانشمندان مركز پيشگيري و مراقبت از بيماريهاي  آمريكا، در حال حاضر فقط در كشور آمريكا بيش از 1 ميليون نفر به اين بيماري مبتلا هستند.
تحقيقات تازه كه نتايج آن هفته گذشته منتشر شد نشان دادند  حدود 80 درصد از افراد مبتلا به اين بيماري از وجود آن آگاه نيستند. اين در حاليست كه سندرم خستگي مزمن يك بيماري ناتوان كننده است كه موجب اختلال در فعاليت‌هاي روزمره بسياري از مردم مي‌شود و در واقع مي‌شود گفت در ميان تمامي بيماري‌هاي مزمن، سندرم خستگي مزمن يكي از مرموزترين‌هاست.
از كجا مي‌آيد؟
سندرم خستگي مزمن در اواخر دهه 1930 به عنوان يك «اشكال عصبي- ايمني» در نظر گرفته مي‌شد. تا اين‌كه در سال 1969 سازمان جهاني بهداشت اين سندرم را به عنوان يك بيماري دستگاه عصبي مركزي طبقه‌بندي كرد و در سال 1993 دانشمندان نام «سندرم خستگي مزمن» را براي اين بيماري برگزيدند.
سندرم خستگي مزمن يك اختلال پيچيده با علت ناشناخته است كه شاه‌علامت آن، خستگي شديدي است كه با استراحت در بستر بهبود نيافته و ممكن است با انجام فعاليت‌هاي فكري يا بدني حتي بدتر هم شود. دانشمندان متوجه شده‌اند كه ميزان تشخيص سندرم خستگي مزمن در زنان 2 تا4 برابر مردان است.
البته آنها خاطر نشان مي‌كنند كه هنوز شواهد كافي براي درك اين موضوع كه آيا اين سندرم واقعاً زنان را بيشتر از مردان درگير خود مي‌كند يا اينكه زنان در صورت ابتلا به اين سندرم  بيش از مردان به پزشك مراجعه مي‌كنند به دست نياورده‌اند.
مشكل اينجاست كه اين بيماري  دليل واضحي ندارد. علاوه بر اين، بر خلاف بيماري‌هايي نظير كم خوني يا ديابت كه براي تشخيص آنها، موارد خاصي مثل گلبولهاي خوني يا قند خون اندازه‌گيري مي‌شوند، براي تشخيص سندرم خستگي مزمن هيچ آزمايشي وجود ندارد.
با اين وجود، متخصصين چندين علت از جمله كم خوني فقر آهن، كاهش قند خون، سابقه ابتلا به آلرژي، برخي عفونت‌هاي ويروسي، اختلال عملكرد ايمني، تغييراتي در سطح هورمون‌هاي هيپوفيز يا هيپوتالاموس و كاهش فشار خون به صورت مزمن را به عنوان دلايل احتمالي اين بيماري مطرح كرده‌اند.
آنها متوجه شده‌اند  برخي افراد مبتلا به سندرم خستگي مزمن داراي يك اختلال فشار خون هستند كه مي‌تواند رفلكس غش كردن را تشديد كند. همچنين برخي ديگر از محققان، علت سندرم خستگي مزمن را يك التهاب در سيستم عصبي مي‌دانند كه پاسخي به يك فرايند خود ايمني است و در آن همانند بسياري از بيماري‌هاي خود ايمن، هيچ چيز قابل اندازه‌گيري در خون وجود ندارد.
پژوهشگران متوجه شده‌اند كه اين سندرم ممكن است پس از ابتلا به يك عفونت نظير سرماخوردگي شروع شده و يا به مدت كوتاهي پس از يك دوره استرس شديد آغاز گردد. ممكن است در بسياري از موارد شروع اين بيماري تدريجي بوده و هيچ مشكل قبلي وجود نداشته باشد. همانند بيماري‌هايي مثل آنفلوانزا.
سندرم خستگي مزمن هم مي‌تواند انرژي شما را تخليه كند. در اين حالت، كساني كه قبلاً سالم و پر انرژي بوده‌اند ممكن است طيف وسيعي از علايم شامل خستگي شديد، ضعف، سردرد، اشكال در تمركز و مفاصل دردناك را تجربه كنند. ولي بر خلاف آنفلوانزا كه معمولاً طي چند روز تا چند هفته فروكش مي‌كند، علايم سندرم خستگي مزمن ممكن است براي  ماه‌ها يا سالها وجود داشته باشند.

آيا شما هم مبتلا هستيد؟

براي تشخيص سندرم خستگي مزمن، متخصصين علاوه بر خستگي‌هاي پايدار، 8 علامت را به عنوان علايم اوليه احتمالي اين بيماري مطرح مي‌كنند:
كاهش حافظه يا تمركز
درد گلو
غدد لنفاوي دردناك يا كمي بزرگ شده در گردن يا زير بغل
درد عضلاني غير قابل توجيه
درد مفصلي بدون تورم يا قرمزي كه از مفصلي به مفصل ديگر مي‌رود
سر درد جديد
اختلال در خواب
خستگي خيلي شديد پس از ورزش كردن يا فعاليت‌هاي طبيعي
بر اساس معيارهاي انجمن تحقيقات بين‌المللي، سندرم خستگي مزمن كه شاخه‌اي از مركز پيشگيري و كنترل بيماري‌هاي آمريكاست، در صورتي كه فردي به مدت بيشتر از 6 ماه داراي «خستگي پايدار توجيه‌ناپذير» بوده و 4 علامت از 8 علامت ذكر شده را دارا باشد، آن فرد احتمالاً به سندرم خستگي مزمن مبتلاست.
متخصصين وجود علايم ديگري از جمله درد شكمي، درد قفسه سينه مزمن، اسهال و تعريق شبانه را نيز در اين بيماري خاطر نشان مي‌كنند كه البته شيوعشان كمتر از علايم اصلي است.
در سندرم خستگي مزمن، علايم ممكن است در يك زماني به حداكثر خود رسيده و براي مدتي ثابت باقي بمانند. در مرحله بعد، علايم كاهش مي‌يابند و در صورت بهبودي ديگر تكرار نمي‌شوند. در غير اين صورت، بيماري پس از مدتي مجددا شعله‌ور خواهد شد.
چه بايد كرد؟در حالت طبيعي، خستگي مي‌تواند نشانه‌اي از بسياري از بيماري‌ها نظير عفونت‌ها و يا مشكلات و استرس‌هاي رواني باشد. يك  خستگي شديد كه از انجام فعاليت‌هاي معمول در امور كاري، درسي، يا ورزشي جلوگيري كند، ممكن است نشانه‌اي از يك مشكل پزشكي محتمل باشد.
به همين دليل است كه پزشكان قبل از رسيدن به تشخيص سندرم خستگي مزمن، ابتدا با انجام يك معاينه بدني كامل، بررسي سابقه پزشكي بيمار و انجام تستهاي آزمايشگاهي، هرگونه بيماري ديگري كه ممكن است خستگي يا علايم مربوط به آن را ايجاد كرده باشد را رد كرده و سپس به تشخيص سندرم خستگي مزمن مي‌رسند.
البته درمانهاي موجود براي اين بيماري ممكن است به تنهايي مؤثر نباشند و در بيشتر موارد پزشكان با استفاده از تركيبي از درمان‌ها سعي در بهبود علايم بيماري مي‌كنند.
انجام تغييراتي در زندگي روزمره و ايجاد آرامش، كاهش استرس روحي يا جسمي بيش از حد به منظور حفظ انرژي براي فعاليت هاي ضروري‌تر، ورزش كردن به صورت مرتب و منظم، درمان مشكلات روانشناختي، درمان درد موجود و علايم شبه آلرژي، درمان فشار خون پايين و درمان مشكلات سيستم عصبي از جمله توصيه‌هاي پزشكان به منظور مداواي سندرم خستگي مزمن هستند.