دریانیوز: میل به فرزندآوری یکی از پدیدههایی است که ارتباط بسیار نزدیک با سبک زندگی و فرهنگ دارد. برای بررسی و مطالعه علل مؤثر بر تعداد دلخواه فرزند، فرضیات متعددی وجود دارد اما برای رسیدن به پاسخ آسانتر میتوان مهمترین علت یعنی شرایط اقتصادی را دخیل دانست. پیشبینیها حاکی از آن است که به دلیل سقوط نرخ زاد و ولد و کاهش تمایل زوجها به فرزندآوری با کاهش شدید جمعیت به عنوان یک چالش بزرگ مواجه خواهیم شد که باید راهکارهای اساسی برای رفع آن اندیشیده شود. در دنیای مدرن و پیشرفته امروزی، توسعهی اجتماعی اقتصادی منجر به کاهش رشد جمعیت و افزایش امید زندگی در سطح جهانی شد .به این ترتیب فرآیند انتقال جمعیتی یک تغییر ساختار سنی جمعیت و به عبارتی گذار سنی جمعیت را در پی داشت، به طوری که انتظار میرود به تدریج وزن جمعیت از گروههای سنی جوان به گروههای سنی بالا منتقل شود .در زمانهای گذشته تعداد اندکی از افراد به سنین کهولت و پیری میرسیدند، اما در جهان کنونی پیشرفتهای فناوری و بهداشتی باعث شده تا افراد سالهای بیشتری عمر کنند و مرگ آنها در سنین بالاتری اتفاق افتد، در نتیجه در حال حاضر افراد بیشتری میتوانند سنین پیری را تجربه نمایند.
از طرف دیگر از آن جایی که تقریباً تمامی کشورهای دنیا دورهی باروری بالا را پشت سر گذاشته و یا در حال گذار از آن هستند، طبیعتاً تعداد افراد زیادتری نسبت به گذشته به مرحله پیری میرسند. در سطح جهانی بعد از کاهش میزان مرگ و میر و احتمال زنده ماندن کودکان تا سنین بزرگسالی، میزان باروری رو به کاهش رفت . در نتیجه تعداد افراد سالخوردهی جوامع رو به افزایش رفت و در حال حاضر جمعیت بسیاری از کشورها رو به سالخوردگی رفته و انتظار میرود سایر کشورها نیز در آینده این پدیده را تجربه نمایند. اما حالا شرایط فرق کرده است و ویروس منحوس کرونا جان جوان تا پیر را می گیرد و روزانه عده ی زیادی از جمعیت جهان بر اثر کرونا فوت می شوند و جمعیت جهان رو به کاهش است.ویروس کرونا که تاکنون هزاران نفر به آن آلوده شدهاند و افراد زیادی جان خود را از دست دادهاند، یکی از موضوعاتی است که منجر به نگرانی و تشویش خاطر افراد زیادی در جامعه شده است. وقتی سن ما بالا برود، وضعیت پزشکیِ متفاوتی را تجربه میکنیم و متوجه نگرانی این رده سنی جامعه میشویم. ویروس کرونا ممکن است سالمندان را هم، مانند سایرین گرفتار کند. سالمندان بیشتر از بقیه در معرض سرایت ویروس کرونا نیستند ولی در افراد سالخورده، خطر بروز عفونتِ شدید، بیشتر است و به همین دلیل، رعایت دقیقتر نکات بهداشتی اهمیت زیادی دارد.
افراد سالخوردهای که دچار بیماریهای جدی زمینهای هستند، بیش از سایر سالمندان در معرض خطر بروز علائم شدید عفونت کرونا قرار دارند.روند روزانه مرگ و میر بر اثر بیماری کرونایی حاکی از سه موج آماری در فصلهای سپری شده در سال 99 بود. در میانه بهار، تابستان و پاییز موجهای پی در پی فوتی های بیماری کرونا به ثبت رسید که در هر فصل جهش بیشتری پیدا می کرد. بررسی آمارهای وزارت بهداشت و درمان حکایت از آن دارد که شمار جانباختگان در 26 آبان ماه معادل با 486 نفر بوده که بالاترین رکورد در تمام مدت حضور کرونا در ایران بوده است. این رقم از مجموع مرگ ومیر در برخی هفته های بهار نیز بالاتر بوده است.همچنین در دو ماه آبان و آذر، به مدت 28 روز شمار جانباختگان روزانه کرونا بالاتر از 400 نفر ثبت شده است. بررسی آمارها در قاب هفتگی نیز گویای آن است که سیاه ترین هفته های کرونایی کشور هفته پایانی آبان و نخستین هفته آذر بوده اند.
در هفته پایانی آبان ماه شمار این متغیر در ایران 3 هزار و 314 نفر و در هفته نخست آذر ماه 3 هزار و 199 نفر به ثبت رسید.اما در چهار ماه که از سال 1400 گذشت. تداوم روند صعودی موج پنجم شیوع بیماری کووید ۱۹ و ابتلا به ویروس کرونا در برخی استان ها همچنان ادامه دارد به طوری که شمار بیماران جدید و بستری همزمان از میانگین فصل بهار و زمستان گذشته فراتر رفته است. سیر صعودی مبتلایان به ویروس کرونا در روزهای اخیر و تغییر وضعیت شهرستان ها از نظر همه گیری کرونا نشان می دهد که عوامل متعددی از جمله ادامه روند برگزاری مجالس مهمانی و دورهمی و انجام سفر به مناطق مختلف کشور در ایجاد شرایط بحرانی موجود نقش مهم و اساسی داشتهاند.تعداد بیماران در پیک پنجم نسبت به پیک های قبلی، افزایش قابل توجهی یافته است و روزانه جهش های متفاوتی شیوع پیدا می کند. وقتی واریانت دلتا وارد یک جمعیت می شود، در افرادی که واکسینه نشده اند، می تواند چرخش زیادی داشته باشد و مشاهده می شود که اکثر بستری ها در بیمارستانها، به صورت خانوادگی است. نکته نگران کننده این است که میزان شکست ایمنی بدن این جهش در افرادی که واکسینه شده و ایمنی دارند، بیشتر از واریانت های دیگر ویروس است.
بگونه ای که شکست ایمنی بدن در جهش های قبلی حدود ۵.۹ درصد بوده است اما در این واریانت حدود ۱۹ درصد است. تا الان واکسن ها با توجه به درصد کفایت و قدرتی که دارند، تا حدودی در برابر واریانت دلتا اثربخش هستند اما این یک واقعیت است که تمام واکسن ها نسبت به واریانت دلتا، کاهش کفایت و قدرت را دارند. اوایل که واکسن های کووید۱۹ برای مقابله با ویروس ووهان تولید شد همیشه این بحث بود که هدف واکسن ها، جلوگیری از بیماری علامت دار است اما وقتی واریانت ها و جهش ها ایجاد شدند، به این سمت رفتیم که واکسن ها از بیماری شدید، بستری شدن در بخش مراقبت های ویژه و مرگ و میر بیماران، جلوگیری می کنند. با کمال تاسف در شرایط کنونی آمارها حکایت از افزایش قابل توجه مبتلایان به کرونا در بخش های سرپایی، بستری و فوتی در استان هرمزگان دارد که به لحاظ تعداد قابل مقایسه با چهار دوره اوج پشت سر گذاشته شده نیست.
مجتبی حسن زاده/ دریا