دریانیوز:دست کم سه داروی ضد ویروس امیدوارکننده برای کووید-۱۹ در مرحله تست بالینی در حال آزمایش هستند که پیشبینی میشود نتایج آنها در اواخر پاییز یا زمستان آماده شود.تازه ترین نتایج بررسی های کلینیکی و آزمایشگاهی روی یک قرص ضد ویروس نشان داده است که استفاده از آن، خطر بستری شدن در بیمارستان یا مرگ بر اثر ابتلا به ویروس کرونا را به نصف کاهش میدهد.شرکت داروسازی آمریکایی «مرک» (Merck ) ادعا کرده که موفق به ساخت نخستین قرص ضد کرونای جهان به نام «مولنوپیراویر» شده است که بستری شدن و مرگ و میر را به نصف کاهش میدهد. قرص تولیدی «مرک» با تداخل با آنزیمی که کروناویروس از آن برای کپی کردن کد ژنتیکی خود و تولید مثل خود استفاده می کند به مبارزه با این ویروس می پردازد. این قرص، فعالیت مشابهی را در برابر ویروس های دیگر نشان داده است.در میان بیمارانی که «مولنوپیراویر» مصرف می کردند ، 7.3 درصد از بیماران یا در بیمارستان بستری شدند و یا در پایان 30 روز فوت کردند، در حالی که 14.1 درصد از افرادی که با مصرف قرص های دیگر درمان می شدند، بر اثر ابتلا به کرونا درگذشتند.
به گفته شرکت «مرک»، در گروه دارویی پس از آن دوره زمانی هیچ مرگ و میر دیگری در مقایسه با هشت مورد در گروه دارونما مشاهده نشده است.این دارو به شکلی طراحی شده که در کدهای ژنتیک ویروس اختلال ایجاد میکند و اولین داروی کووید ۱۹ است که از طریق دهان وارد بدن بیمار میشود.شرکت «مرک» (Merck ) اعلام کرده، به زودی از مقامات بهداشتی در ایالات متحده و سراسر جهان درخواست استفاده از آن را میکند و اگر توسط نهادهای نظارتی تصویب شود، این اولین قرصی است که برای درمان کووید ۱۹ ساخته شده و یک سلاح کاملاً جدید و آسان برای مقابله با ویروس کروناست.اگر این قرص مورد تأیید سازمان دارو وبهداشت آمریکا قرار بگیرد، دولت آن کشور قصد دارد یک میلیون و 700 هزار دز از آن را خریداری کند.اگر مولنوپیراویر مجوز سازمان نظارت بر غذا و داروی آمریکا را کسب کند، اولین داروی ضدویروس خوراکی برای مقابله با کوید-۱۹ خواهد بود.این قرص ابتدا برای درمان بیماری آنفلوآنزا تولید شده بود و طوری طراحی شده که با دستکاری در کدهای ژنتیکی ویروس، مانع انتشار آن در بدن بیمار شود.
نتیجه آزمایش روی ۷۷۵ بیمار نشان داده است:
- ۷.۳% از کسانی که از این دارو استفاده کردهاند در بیمارستان بستری شدهاند.- ۱۴.۱% از کسانی که دارونما مشابه را استفاده کردهاند در بیمارستان بستری شدهاند.همچنین هشت نفر از مبتلایانی که از دارونما استفاده کردند کمی بعد درگذشتهاند اما در میان مبتلایانی که از مولنوپیراویر استفاده کردند تلفاتی نبوده است.نتایج این آزمایش در یک بیانیه از سوی شرکت مرک منتشر شده و هنوز توسط متخصصان دیگر بررسی نشده است.این قرص بر خلاف اغلب واکسنهای کرونا که پروتئین ویروس را هدف میگیرد، آنزیمهایی را نشانه میگیرد که ویروس برای تکثیر خود استفاده میکند.مرک میگوید این قرص باید در برابر گونههای جهش یافته ویروس کرونا نیز موثر باشد.به گزارش شبکه خبری بی بی سی، داریا هزودا، معاون شرکت مرک گفته است این داروی ضد ویروس برای کسانی که نمی توانند واکسینه شوند یا به ایمنی ایجاد شده با تزریق واکسن، واکنش مناسبی نشان نمیدهند اهمیت زیادی خواهد داشت.نتایج این آزمایش نشان میدهد برای موثر بودن این قرص، دارو باید خیلی زود بعد از اولین عوارض بیماری استفاده شود.
رقابت برای تولید داروی ضدویروس
مرک، اولین شرکتی است که نتیحه آزمایش خود درباره قرص درمان کوید-۱۹ را اعلام کرده است اما شرکتهای داروسازی دیگری هم هستند که مشغول تحقیق درباره داروهای مشابهند. شرکتهای فایزر و شرکت داروسازی سوئیسی Roche Holding AG همچنین در رقابت برای یک داروی ساده ضدویروسی برای درمان کووید-۱۹ هستند. شرکت فایزر به تازگی مرحله آخر آزمایش دو قرص ضد ویروس دیگر را آغاز کرده است.شرکت مرک همچنین میگوید تا پایان سال ۲۰۲۱ قرص کافی برای تامین دوره درمانی ۱۰ میلیون نفر را تولید خواهد کرد.دانشمندان نیز از درمان جدید بالقوهای که از شدت بیماری کووید-۱۹ جلوگیری کند و دیگر آمار مرگ ۵میلیون نفری در سراسر جهان را افزایش ندهد، استقبال کردهاند. پیتر هاربی، پروفسور بیماریهای عفونی نوظهور در دانشگاه آکسفورد میگوید: یک داروی خوراکی ایمن، سهلالوصول، ارزان و مؤثر میتواند یک پیشرفت بزرگ در مسیر مبارزه با کووید-۱۹ باشد.
قرص ضد کرونا بر دلتا نیز موثر است
شرکت داروسازی مرک اعلام کرده است بررسیهای آزمایشگاهی نشان میدهند داروی خوراکی ضدویروس کرونا احتمالاً در برابر سویههای جهشیافته جدید کروناویروس از جمله سویهی بسیار واگیر غالب دلتا نیز مؤثر است.رئیس بخش بیماریهای عفونی و واکسنها در مرک اظهار کرد: داروی مولنوپیراویر پروتئین شاخکی یا گلمیخی سطح ویروس را هدف قرار نمیدهد، بنابراین باید اثربخشی آن با وجود جهشهای ویروس ثابت بماند؛ این پروتئین هدف همه واکسنهای فعلی کووید -۱۹ است و همین پروتئین است که تفاوت میان سویههای ویروس را تعیین میکند.مولنوپیراویر آنزیمی به نام «پلیمراز ویروسی» را هدف قرار میدهد که ویروس برای کپی کردن از خودش به آن نیاز دارد. این دارو گونهای طراحی شده است که باعث ایجاد خطاهایی در رمز ژنتیکی ویروس میشود.به گفته شرکت مرک، دادهها نشان میدهد که این دارو هنگامی بیشترین تأثیر را دارد که در ابتدای دوره عفونت تجویز شود.این شرکت داروسازی آمریکایی داروی ضد ویروسیاش را روی نمونههای گرفته از ترشحات بینی افراد شرکتکننده در کارآزماییهای اولیه این دارو آزمایش کرده است. سویه دلتای کروناویروس در زمان این کارآزماییها چندان گسترش پیدا نکرده بود، اما مولنوپیراویر روی نمونههای آزمایشگاهی این سویه ویروس پیش از آخرین موج پاندمی ناشی از آن آزمایش شده است.شرکت مرک قبلاً در اوایل امسال یک کارآزمایی کوچک مرحله میانی انجام داده بود که نشان داد پس از پنج روز درمان مولنوپیراویر هیچکدام از بیمارانی که دُزهای گوناگون دارو را دریافت کرده بودند، از لحاظ آزمایش ویروس عفونتزا مثبت نبودند، اما ۲۴ درصد از بیمارانی که دارونما دریافت کرده بودند، میزانهای قابلکشف ویروس را داشتند.
شرکت مرک در حال حاضر در حال انجام دادن دو کارآزمایی بالینی مرحله سوم این داروی ضدویروسی است که با همکاری شرکت ریجبک بیوتراپیوتیکز آن را میسازد- یک کارآزمایی استفاده از آن برای درمان کووید -۱۹ و یک کارآزمایی دیگر استفاده از آن را پیشگیری از کووید -۱۹ بود.مرک انتظار دارد که بررسی درمانی مرحله سوم در اوایل ماه نوامبر (آبان) پایان پیدا کند.این کارآزمایی در بیماران کرونای بسترینشده انجام شده است که بیش از پنج روز از بروز علائمشان نگذشته است و در معرض خطر بیماری شدید قرار دارند.این آخرین آنالیز از این دارو بوسیله شرکت مرک در اجلاس سالانه سازمانهای بیماری عفونی از جمله انجمن بیماریهای عفونی آمریکا ارائه شد.
مریم عباس زاده /دریا