مصاحبه اختصاصی /دریانیوز: محلات حاشیه ای و بافت های فرسوده بندرعباس که دو سوم این شهر را تشکیل داده است، همواره مورد بی توجهی قرار گرفته است. محلات آیت ا.. غفاری، فرودگاه قدیم، چاهستانی ها، نخل پیرمرد، کوی ملت، اسلام آباد، 600دستگاه، 22بهمن، شمیلی ها، خواجه عطاء، بهشت زهرا، شیراول، شیرسوم، نخل ناخدا، سنگ کن، طلابند، تپه ا... اکبر، درخت سبز، کمربندی، دوراهی ایسینی و... با مشکلات فراوانی مواجهند که عزمی برای رفع مشکلات وجود ندارد. دفاتر تسهیلگری به عنوان تسهیلگری ارتباط بین مردم ومسئولان هستند که متاسفانه از این ظرفیت هم مسئولان برای عمران و آبادانی مشکلات محلات استفاده نکرده اند. در این شماره روزنامه با کارشناس شهرسازی دفتر تسهیلگری و توسعه محلی محله آیت الله غفاری و فرودگاه قدیم بندرعباس به گفتگو نشستیم و نظرات شان را جویا شدیم.

دریا: لطفا خودتان را معرفی کنید؟

با سلام و عرض ادب ، مهدیه اوریا  هستم دارای مدرک کارشناسی مهندسی شهرسازی ودرحال حاضر با سمت کارشناس شهرسازی دفتر تسهیلگری و توسعه محلی آیت الله غفاری و فرودگاه قدیم مشغول به خدمت هستم.

دریا: باتوجه به حیطه تخصصی تان یعنی کارسناس شهرسازی دفتر تسهیلگری درمورد دو محله هدف دفتر توضیح دهید ؟

دفتر تسهیلگری و توسعه محلی آیت الله غفاری و فرودگاه قدیم همانگونه که از نامش پیداست دارای دو محله هدف آیت الله غفاری(شهناز سابق) و فرودگاه قدیم است.محله فرودگاه قديم دارای870352 متر مربع مساحت و 299معبر و 1820پارسل است  و طبق آخرين تمام شماري جمعيتی بالغ بر7666 نفر در این محله ساکن هستند. محله فرودگاه قديم در حال حاضر دو بافت جديد و قديم را دارد كه بافت قديمي آن به همان شكل و بدون هيچ پيشرفت فيزيكي باقي مانده است. محله آیت الله غفاری با مساحت 660485 متر مربع داراي  563معبر و 2018پارسل است  و جمعيت محله طبق آخرين فرم‌های تمام شماري بالغ بر 5916 نفرمي باشد،محله آیت الله غفاری به نسبت مساحت جز محلات پرجمعیت محسوب شده که با بافت فرسوده و خیابان‌هایی کم‌عرض وکوچه‌هایی باریک، و ساختمان‌ها و پلاک‌های در اصطلاح «ریزدانه»، نشان از عدم آینده نگری جامع وهماهنگ دستگاه های متولی و مدیریت شهری دارد که بخشی نگری و تمرکز بر امکانات در محلات با ساختار مدرن جاپای غفلت و کم توجهی را برکوچه های پرخطر محله باقی نهاده است.

درخصوص تفاوت وشباهتهای دو محله ی هدف که هردو از مناطق کمتر برخوردار وبافت فرسوده شهری به حساب می آیند  باید گفت : البته هرچند محله ی فرودگاه قدیم به عنوان بافت فرسوده شهری شناخته می‌شود لکن در طی سال‌های اخیر و ساخت و سازهای جدید و سریعی که در این منطقه اتفاق افتاد،باعث تفاوتی فاحش  با محله آیت الله غفاری گردید که علاوه بر شکل محیطی و کالبدی شامل گستردگی و تنوع اقشاردر ساکنان محله فرودگاه قدیم نیز می باشد، ساخت ساختمان های چندین طبقه که برای صاحبان علاوه بر ایجاد اشتغال و چند برابر شدن سرمایه، تغییر فرهنگ را نیز به همراه داشته و بافت سنتی فرودگاه قدیم را دستخوش تغییرات بسیار اساسی کرده است از تفاوتهای اساسی این دو محله بافت فرسوده می‌باشد. شباهت ساختار کالبدی در آیت الله غفاری وفرودگاه قدیم به صورت نامنظم و فرسوده می باشد که  این بافت در فرودگاه قدیم شامل کوچه‌های ماندگار تا بلوار امام حسین علیه السلام می شود. در بسیاری آسیبها که دلیل آن راگاها می‌تواند همین شباهت ساختار معابر و کوچه‌ها باشد اشتراک زیادی به چشم می‌خورد، نداشتن سند ملک ،تولید و توزیع مواد مخدر و مشروبات الکلی، نبودفضای سبز ،فقدان پارک محله‌ای مناسب، آلودگی های محیطی ،معیشت ناپایدار بر اثر نرخ بالای بیکاری اشتراکات این دو محله را تشکیل می دهد.

واما...محله آیت الله غفاری که با نام(( شهناز)) شناخته می شدبه دلیل حضور کنسولگری انگلستان و همچنین بنای تاریخی خانه شریف و حضور خانواده های سرشناس شهر از محله های قدیمی و پر رونق شهر بندرعباس بوده و لازمه بازگشت این محله به جایگاه قبلی خود یک تغییر اساسی درساختار و سطح محله می باشد، که متاسفانه شاهد هستیم علی رغم وجود در  بطن شهر ودرکنارمنطقه‌ای مرفه مانند فرهنگیان علاوه بر داشتن بافتی قدیمی و فرسوده  در شرایط بسیار نامناسبی به سر می برد.لذا از آنجا که بافت های فرسوده ،معمولا ترکیبی از جامعه ی غیر برخوردار راشکل می دهند در این راستا وظیفه ی دفاتر تسهیلگری با تخصصهای مرتبط با شهر وشهرنشینی اعتماد سازی،آگاه سازی،نهاد سازی،پیگیری اجرای پروژه های نوسازی یا ترغیب ساکنان به نوسازی است، بنابراین جلب مشارکت اهالی محله می تواند بزرگترین کمک باشد برای نیل به اهداف دفاتر تسهیلگری .

دفتر تسهیلگری و توسعه محلی به قصد ارتباط بااهالی و شناسایی مسائل محله پس از بررسی های تخصصی که خود به عمل آورد، نشست‌هایی با جامعه محلی برگزار نمود که نتیجه آن دست یافتن به گزارشی تخصصی تحت عنوان مسئله یابی مشارکتی است که حاصل این مسئله یابی مشارکتی با جامعه محلی در نهایت رسیدن به پنج مسئله اصلی بود،که در جایگاه چهارم مسئله آلودگی های محیطی است ودرحیطه فعالیت کارشناس شهرسازی دفترکه در محله آیت‌الله غفاری از دیر ایام وجود داشته و علیرغم اقدامات فراوان هیچگاه به نتیجه قطعی و دلخواه اهالی نرسیده است. پس در این راستا و درتلاش برای حل مسئله و ابعاد آن تیم شهرسازی دفتر از همیاران محلی تشکیل وفعالیت دراین زمینه آغاز شد.

دریا: در محله آیت الله غفاری با چه مشکلاتی روبرو هستید؟

با ورود به این محله با دپوی زباله ها در کوچه‌ها و معابر اصلی آن مواجه می شویم و حتی در مکان‌هایی که سطل زباله نیز وجود دارد زباله‌گردهایی مشاهده می شود که تا کمر به درون سطل های زباله خم شده و به دنبال مواد بازیافتی زباله ها را به بیرون از سطل زباله هدایت می کنند.همانگونه که بارها ذکر شده دفاتر تسهیلگری در بافت های فرسوده به منظور جلب مشارکت در بهسازی ونوسازی، این نوع بافت های شهری شکل گرفته است ، لکن کماکان یکی از مهم ترین مسائلی که ما در محله آیت الله غفاری با آن روبرو و پیگیر هستیم مسئله مالکیت اسناد محله است که متاسفانه علی رغم تشکیل تعداد کثیری از جلسات ستاد بازآفرینی شهری با موضوع بافت فرسوده واختصاصا محله ی آیت الله غفاری نه تنها نتیجه‌ای حاصل نشده بلکه این کلاف سردرگم تر از سابق گشته است. کوچه های تنگ و باریک این محله مکانی ناامن برای اهالی و مامنی امن است برای معتادان و بی خانمان هاست به گونه ای که با عبور از این کوچه ها با افراد معتادی روبه رو می شوید که با در دست داشتن سرنگ به صورت علنی و بدون هیچ ترس و واهمه ای از همه گونه مواد صنعتی و سنتی مخدر مشغول استعمال بوده و در پایان سرنگ‌ها و ابزار مصرف خود را در این کوچه‌ها رها می سازند. وجود افراد معتاد در کوچه پس کوچه‌های محله ی قدیمی شهناز قصه ای کهنه است که گاها با نظارت مسئولان ذیربط مقداری از شدت آن کاهش می یابدوپس ازمدتی مجدد کما فی السابق به قوت وشدت خود بازمیگردد.

وجود کوچه های تنگ و باریک در این منطقه باعث می شود در صورت وقوع حوادث طبیعی و غیر طبیعی خدمات رسانی به اهالی امکان پذیر نباشد چنانچه بارها شاهد آتش سوزیهایی بوده ایم که به علت تاخیر در امدادرسانی به عواقبی تلخ انجامیده است.یکی دیگر از معضلاتی که دراین مدت بارها مکاتبه و پیگیری شده و علی رغم اینکه یکی از ظرفیتهای محله محسوب می شود به دلیل عدم توجه مشکلی شده مزید بر سایر مشکلات محله ،خور گورسوزان در کوی آیت الله غفاری است که علاوه بر بوی نامطبوع وآزاردهنده برای اهالی و ایجاد آلودگی محیطی و بصری به سرپناهی برای معتادان و کارتن خواب ها مبدل شده است که تهدیدی دیگر برای اهالی به شمار می رود.یکی از مهمترین مشکلات در این محله قدیمی عدم وجود شبکه فاضلاب شهری و پراکندگی آبهای سطحی به دلیل عدم وجود ویا وجود جوی‌های آب سطحی نامناسب است که پاسخ همیشگی اداره آب و فاضلاب شهرستان به مکاتبات دفتربه شکل مستند بدین شرح میباشد:دربخشی از محله مذکورکه بازگشایی براساس طرح جامع شهری توسط شهرداری انجام شده است این شرکت درراستای اجرای سیستم جمع آوری و دفع فاضلاب بافت‌های فرسوده اقدام به اجرای شبکه فاضلاب به متراژ2400متر ونصب ووصل 300فقره انشعاب فاضلاب نموده است که براساس  مطالعات وبررسی‌های انجام گرفته برمبنای وضعیت موجودمنطقه 3200مترشبکه فاضلاب علاوه برمیزان انجام شده قابل اجرا می باشدکه به محض تخصیص اعتبارات و اخذ مجوزهای لازم اجرایی خواهد شد،لازم به توضیح است که اجرای شبکه فاضلاب در باقی مانده معابر مستلزم تهیه و ابلاغ جامع شهری از سوی ارگان های مرتبط و طراحی شبکه جدید می باشد.مشکل دیگرعدم دسترسی مناسب به ناوگان حمل ونقل شهری و نبود ایستگاه تاکسی و اتوبوس اختصاصا برای محله آیت الله غفاری...
وبزگترین مشکل محله را شاید بتوان وجود خانه‌های مخروبه ودر کنار آن انبارهای ضایعات دانست.

دریا:  پیشنهاداتتان برای تحول در محله چیست؟

برخلاف تصورات، مشکلات در محله آیت الله غفاری لاینحل نیست وهمیشه ودرتمامی جلسات با توجه به گزارشهای سنجش وضعیت تشخیص معضلات و مسائل محله به صورت کاملا تخصصی وبا اتکا بر نشست های محلی وتصمیمات جمعی ورسیدن به اجماع در این جلسات توسط نمایندگان اهالی، پیشنهادات در هرحیطه داده شده وبا توجه به حیطه تخصصی اینجانب و جایگاه چهارم مسائل یعنی آلودگی های محیطی ،علاوه بر اصلاح زیرساختها در محله که شامل بازگشایی معابر میشوند بارها پیشنهادات ودرخواستهای زیادی از سوی دفتر مبنی براصلاحات جهت رفع آلودگی های محیطی همچون جمع آوری آبهای سطحی،آسفالت،جانمایی سطلهای زباله ،لایروبی وبهسازی جداره وپلهای خورگورسوزان و...به سازمانها و ادارات مربوطه داده شده است ورفع تمامی این موارد نیاز به عزم جزم مسئولین دارد واینکه آیا واقعا علاقه مند به اجرای وظایف خود هستند یاخیر،چرا که اهالی ثابت کرده اند که همیشه درجهت منافع محله پای کار هستند.

از عملکرد خود در محله بگویید؟

در مدت زمانی که اینجانب به عنوان کارشناس شهرسازی در خدمت محله بوده ودر دفتر فعالیت داشته ام، پیگیری هایم منجر به اصلاح موارد زیر گردید.
 طرح اصلاح روشنایی معابر:
- تعداد۳۹ موردتعویض یاجایگزینی تیر برق فرسوده به همراه نصب لامپ درقالب فاز نخست اصلاح شبکه برق محله
- تامین روشنایی۹۰ درصد درمحله آیت الله غفاری درفاز دوم
-  تامین روشنایی حدود 75 درصد در محله فرودگاه قدیم وهمچنین ادامه روند اصلاح در هشت ماه آینده با رایزنی و همراهی اداره اصلاح روشنایی معابر
- رایزنی اصلاح وتعویض سیم مسی به کابل به طول 6 کیلومتر
- شبکه زیرساختی ایجاد شده با طول بیش از 14 کیلومتر
- طرح توسعه فضای سبز شهری و اهدای نهال‌های بومی و ثمری به اهالی
-  تجهیز سه پارک کودک به وسایل بازی و سطلهای زباله در محله آیت الله غفاری
- رنگ آمیزی پارکهای کودک در محله آیت الله غفاری
- رایزنی جهت نخاله برداری های مکرر در دو محله هدف
- جمع آوری آبهای سطحی به صورت موردی در برخی معابر

سخن پایانی

علاوه بر تشکر از اهالی قدرشناس وبزرگوار دومحله آیت الله غفاری و فرودگاه قدیم که با صبر و شکیبایی همیشه حمایت وهمراهی اشان را داشته ام وهمینطور اداراتی همچون اداره اصلاح روشنایی معابرو جناب آقای  مهندس عوض زاده که دلسوزانه ودرهرساعت شبانه روز با بازدیدها و پیگیری هایشان به دنبال رفع مشکلات برق محلات بافت فرسوده بوده اند وهمچنین از سایر مسئولین درخواست همراهی جهت داشتن محلاتی آباد وعاری از آلودگی های محیطی را دارم وهمچنین سپاسگذار روزنامه وزین دریا در انتشار ورساندن صدای محلات به گوش سازمانها وادارات هستم.