گذري بر بازار ميوه و تره بار بندرعباس؛

 اما نظارت  بر كيفيت و به خصوص  بر قيمت  ميوه ها چگونه و تا چه  اندازه  اعمال مي شود ؟ و آيا
اين نظارت بر قيمت  ،‌از افزايش آن جلوگيري مي كند ؟
   هفته گذشته  نرخنامه قيمت فروش ميوه از سوي نمايندگان ادارات و سازمانهاي بازرگاني ، بهداشت ، استانداري ‌،ميدان تره بار، خرده فروشان ، مجمع امور صنفي و اداره  نظارت  بر ا ماكن  اعلام شد كه  اين نرخنامه  در جلسه دهم تير ماه  به  تصويب رسيده و از  شنبه سيزدهم  تير ماه  اجراي آن  آغاز شد. پس از  انتشار اين نرخنامه اظهار نظرهاي زيادي راجع  به بالاتر بودن  قيمت فروش برخي از  اقلام به گوش مي رسيد . برخي از  مردم بندرعباس هم در تماس با روزنامه "دريا" در مورد تناقض  قيمت موجود در بازار ميوه و تره بار اعلام  نارضايتي مي كردند و خواستار رسيدگي  به اين  موضوع بودند . همچنين  عده اي هم از كيفيت  پايين  برخي اقلام  شاكي بودند كه با قيمت بالا‌عرضه  مي شود . تعدادي  هم اعلام اين نرخها  را  ، راهي  براي سوء استفاده  برخي افراد مي دانستند  تا ميوه هاي درجه  پايين  را به عنوان  ميوه درجه  يك روانه بازار  كنند.
   عصر يكي از روزهاي  آخر هفته گذشته براي تهيه گزارش به يكي از ميوه فروشي هاي بلوار پاسداران مراجعه كردم جلو مغازه ،سبزي ها  و ميوه هاي گنديده و فاسد شده در گوشه اي  روي زمين  جمع شده بود. پشت درب مغازه نيز پياز و سيب زميني  و سبزي  بر روي ميزي قرار داشت كه با  كاغذي بر  روي شيشه بالاي هر كدام  ،قيمت آنرا درشت درج كرده  بودند سيب زميني 5 هزار ، پياز 6 هزار و سبزي 6 هزار ريال .‌اما  با نگاه  اول  مي شد فهميد كه اين سبزي ها تازه  نيست  چون  طراوت  و تازگي خود  را  از دست  داده بود. داخل مغازه  هم روي ميزهاي بزرگ ميوه هاي ديگر مانند هندوانه  ، سيب و... با نظم  و ترتيب  خاصي چيده  شده بودند كه باعث  جلب توجه  مي شد.
   اما ميوه هاي ديگري  مثل هويچ و خيار سبز را به صورت  درهم ريخته عرضه مي شد. روي برخي از ميوه ها قيمتها مشخص بود  و بعضي بدون  اتيكت قيمت عرضه مي شد.بعضي از قيمتها با قيمت  نرخنامه اعلا‌م شده مطابقت داشت ولي برخي از قيمتها بالاتر بود .مثلا‌ قيمت سيب زميني كه در نرخنامه  4 هزار ريال  اعلام  شده است  را 50 هزار ريال  بفروش  مي رساند . از فروشنده  از عدم  تطابق قيمت  فروش  با  قيمت نرخنامه  پرسيدم كه در پاسخ گفت: گران خريده ايم مجبوريم گران  بفروشيم . خوب  اين جواب قانع كننده نبود.از مغازه  خارج شدم  و به بازارچه  فروش  ميوه وتره بار واقع در بلوا‌ر امام حسين  مراجعه  كردم  بازارچه  كمي  شلوغ  بود  اما اولين چيزي كه توجه ام  را جلب كرد  ‌، تميز بودن بازارچه بود كه در مقايسه با ميوه  فروشي  بلوار پاسداران  نظافت در آن بهتر رعايت شده بود  و وجود ميوه هاي تازه كه با چيدمان خاصي  خريداران را به سمت خود جلب  مي كرد . قيمتها را هم  بعضي  در  قسمت  پايين ميز كه  ميوه ها  بر روي  آن  چيده  شده بود و عده اي  هم در بالاي ميز  چسبانيده  بودند .
   قيمتها  را كه نگاه مي كردم  برخي با  قيمت  نرخنامه  تطابق  داشت  و برخي  بالا‌تر و  بعضي  پايين تر از نرخنامه بود .به  علت  شلوغي مزاحم كسب و كار فروشندگان  نشدم . بعد از آن  به بازار روز بندرعباس مراجعه كردم  از همان ابتداي  ورود به بازار با ازدحام جمعيت  روبرو شدم  وجود  دستفروشان  در  دو طرف ورودي بازار از يك  طرف و عبور گاريهاي حامل بار از طرف  ديگر باعث شده بود رفت و آمد با سختي همراه باشد . با هر  سختي خود را به ميوه فروشي ها رساندم. روبروي هر مغازه ميوه فروشي  دستفروشاني هم حضور داشتند و مشغول فروش وسايل  خود  بودند  در حال رفتن به سمت يكي از مغازه ها بودم كه شاگرد مغازه ميوه فروشي كيسه  پلاستيكي  زباله  كه در دست داشت را آورد  و درون  جوي آب انداخت  و برگشت . هرچه  اطراف  را  نگاه كردم خبري  از سطل زباله نبود  صداي  ميوه  فروشان كه محصول خود را تبليغ  مي كردند تمام  فضاي  اين قسمت  بازار را پر كرده  بود  .

دستفروشان هم در وسط  كوچه محل عبور  و مرور استقرار يافته و رفت وآمد  مردم را مختل كرده بودند. اما مثل اينكه اين بازار روز بندرعباس  نمي خواهد سر و سامان  پيدا كند . به طرف  مغازه  مورد نظرم رفتم بيشتر ميوه ها كه براي فروش  عرضه  مي شد در بيرون مغازه درون سيني هاي بزرگ  چيده شده بود كه اكثر قميت  فروش آنها  را بر روي ميوه ها  مشخص  كرده بودند.
   بيشتر قيمت هاي اعلام شده با نرخنامه  تناقض داشت قيمت محصولاتي كه مشخص نشده بود را از  فروشنده پرسيدم وقتي قيمتها را با قيمتهاي  نرخنامه  اي كه اعلام  شده بود مطابقت دادم  معلوم شد  قيمتها  بسيار بالاتر است . مثلا‌ كلم  برگ سفيد كه در نرخنامه  كيلويي  هزار و 700 ريال  اعلا‌م شده است در بازار كيلويي 5 هزار و  ريال  فروخته مي شد يا كلم  برگ  قرمز كه قرار است  كيلويي 2 هزار و 700 ريال  بفروش برسد ، كيلويي 6 هزار ريال  فروخته مي شد .
    اما قيمتهايي كه  توسط  دستفروشان  ارائه مي شد پايين  تر از قيمت  ميوه فروشي ها بود و پايين  بودن قيمت  هم شايد  بدليل پايين  تر بودن  كيفيت محصولاتي باشد كه آنان  عرضه مي كنند . برخي از ميوه ها هم در  دو  ميوه  فروشي مجاور  با اختلاف قيمت هزار تا  2 هزار ريال  در هر كيلو بفروش
مي رسيد . مثلا‌ در يك مغازه  آلبالو  را  28 هزار ريال و  در مغازه  مجاور سي هزار ريال  بفروش  مي رساند.
   زماني كه از هر دو فروشنده  دليل  اختلا‌ف قيمت  را پرسيدم  هر كدام قيمت اعلا‌مي  مغازه  ديگر را  غير واقعي  مي دانست و  مي گفت  قيمتي كه  اعلام كرده است همان قيمتي  است كه  اتحاديه  مشخص كرده است . در گفتگو با شهروندان آنها  هم  از بالا بودن قيمت ميوه  و تناقضي كه  بين قيمتها وجود داشت گلايه  مي كردند  .
  خانم احمدي  يكي از مراجعه كنندگان گفت : در نرخنامه  ، قيمتهاي  اعلام شده بسيار بالا‌ است  به گونه اي كه  توان  خريد از بسياري از مردم سلب شده است وآنها مجبور هستند ميوه هايي خريداري  كنند كه  كيفيت خوبي ندارد .
    آقاي حيدري كه خريد زيادي هم كرده بود و با زحمت ميوه ها را حمل مي كرد در مورد قيمت ميوه هاي گفت:قيمتهايي كه مسئولين اعلام كرده اند  براي  ميوه هاي درجه يك  و مرغوب است اما در بازار ، ميوه با درجات مختلف وجود دارد  و اكثراً  با قيمت  ميوه  درجه يك به مردم عرضه  مي شود كه  مسئولين  بايد جلو اين  سوء استفاده  را  از اين  فرشنده ها بگيرند . يكي  ديگر از شهروندان مي گويد : قيمتها در مغازه هاي سطح  شهر يكسان نيست و معلوم نيست  قيمتها  چگونه   تعيين مي شود كه خريداران در هنگام خريد يك ميوه با قيمتهاي متفاوتي  روبرو مي شوند.

اگر نرخنامه اي كه تعيين مي شود را بايد تمام  ميوه فروشي ها رعايت  كنند پس  اين تناقض  قيمت  از كجا  منشاء  پيدا مي كند؟
   خانم  رنجبر  كه از دستفروشان  خريد  كرده است در مورد  قيمتها  مي گويد :‌قيمتها  كه سرسام آور است  ومجبور هستيم  از دستفروشان خريد كنيم . ترازويي كه  اين دستفروشان  در اختيار دارند  استاندارد  نمي باشد و معلوم است  اجناسي كه وزن مي شود كمتر از وزن واقعي است‌، كم  فروشي
مي كنند و لي تاكنون كسي با آنها برخورد نكرده است  .همچنين بسياري از دستفروشان  زباله هاي خود  را در محلي  كه  حضور دارند رها مي كنند و باعث به وجود آمدن منظره  بدي  از بازار وشهر بندرعباس  مي شود. 
   حال  سوالات  ديگري  بوجود  مي آيد كه نظارت  بر كار ميوه  فروشي  ها چگونه  انجام مي شود كه  قيمت ميوه  در ميوه فروشي  هاي شهر متفاوت است؟ اين تناقض  قيمت از كجا  ناشي مي شود ؟ چرا قيمتها با  اختلاف نسبت به نرخنامه مشاهده مي شود ؟ خوب است مسئولين  پس از اعلام نرخنامه ، بر اجراي  صحيح آن  نظارت بيشتر داشته باشند تا افراد سودجو از قيمتها سواستفاده نكنند و قيمتها را به طور  دلخواه تغيير ندهند  چون ضرر اين اختلاف قميت گريبانگير مردم است  و به وجود آمدن مشكل براي مردم باعث نارضايتي آنها از مسئولين مي شود . همچنين  با متخلفين برخورد قانوني و قاطع  انجام دهند و  مسئولين نگذارند كارهايي كه  براي رفاه مردم انجام
مي دهند با سواستفاده  اين افراد  بي اثر  شود  .
   اميد است ؛ مسئولين با نظارت بيشتر بر قيمتها از بوجود آمدن تناقض  در قيمتها  در تمامي زمينه ها جلوگيري كنند تا حق  مردم  ضايع  نشود.

امين زارعي